Το Πορτρέτο των Μηνών: Σεπτέμβριος

Πηγή: sansimera.gr

 

 

 

Πίνακας του Γιάννη Τσαρούχη

 

 

Ο Σεπτέμβριος είναι ο ένατος μήνας του ισχύοντος Γρηγοριανού Ημερολογίου, με διάρκεια 30 ημερών.

Η λέξη Σεπτέμβριος, September στα λατινικά, προέρχεται από το αριθμητικό septem (σέπτεμ=επτά), καθώς ήταν ο έβδομος μήνας του αρχαίου δεκάμηνου ρωμαϊκού ημερολογίου. Αργότερα, με την προσθήκη του Ιανουαρίου και του Φεβρουαρίου, ο Σεπτέμβριος μετακινήθηκε στην ένατη θέση, χωρίς όμως να αλλάξει η ονομασία του. Η Ρωμαϊκή Σύγκλητος, θέλοντας να κολακέψει τον αυτοκράτορα Τιβέριο (Καίσαρας από το 14 έως το 37 μ.Χ.), αποφάσισε να δώσει το όνομά του στον μήνα Σεπτέμβριο. Αυτός σοφά ποιών αρνήθηκε, επειδή υποστήριξε ότι οι συχνές αλλαγές στις ονομασίες των μηνών μόνο σύγχυση προκαλούν.

Τον Σεπτέμβριο στη Ρώμη τελούνταν μεγάλες γιορτές, όπως τα Καπιτώλια και τα Ρωμαία ή Ρωμαϊκοί Αγώνες (Ludi Romani) προς τιμή του Δία (κάτι σαν Ολυμπιακοί Αγώνες των Ρωμαίων). Την 1η Σεπτεμβρίου προσδιοριζόταν ο ετήσιος φόρος που έπρεπε να καταβάλουν οι Ρωμαίοι πολίτες (indictio), εξού και Ινδικτιών, που στο Βυζάντιο γιορταζόταν ως Πρωτοχρονιά και συνέπιπτε με το νέο εκκλησιαστικό έτος (Αρχή της Ινδικτιώνος).

Στο αρχαίο Αττικό ημερολόγιο ο Σεπτέμβριος αντιστοιχούσε στο δεύτερο δεκαπενθήμερο του μήνα Μεταγειτνιώνα και στο πρώτο δεκαπενθήμερο του μήνα Βοηδρομιώνα. Δεσπόζουσα γιορτή στην Αθήνα και συγκεκριμένα στην Ελευσίνα ήταν τα Ελευσίνια, με τα περιώνυμα Μυστήρια (Ελευσίνια Μυστήρια).

Σε ορισμένες περιοχές της χώρας μας η 31η Αυγούστου ονομάζεται «κλειδοχρονιά» επειδή «κλειδώνει» (τελειώνει) ο προηγούμενος χρόνος, ενώ η 1η Σεπτεμβρίου ονομάζεται «αρχιχρονιά».

Η 1η Σεπτεμβρίου συνδέεται με ποικίλες προλήψεις. Οι έγκυες απείχαν από κάθε εργασία για να μη γεννηθεί το παιδί τους με το σημάδι του Αγίου Συμεών του Στυλίτη, που γιορτάζει αυτήν ημέρα (Συμεών/ σημαδεύω). Η 1η Σεπτεμβρίου θεωρείται η Ημέρα του Χρονογράφου, καθώς πιστεύεται ότι ο Χάρος γράφει όσους θα πεθάνουν κατά τη διάρκεια του χρόνου. Για να ξορκίσουν τον Χάροντα, οι νοικοκυραίοι σπάνε ένα ρόδι στην είσοδο του σπιτιού τους.

 

Ο Σεπτέμβριος έχει διάφορες ονομασίες στο λαϊκό καλεντάρι:

  • Χινόπωρος, επειδή θεωρείται ο πρώτος μήνας του Φθινοπώρου.
  • Ορτυκολόγος, λόγω του περάσματος των ορτυκιών που αποδημούν νότια.
  • Τρυγητής, λόγω του τρύγου, που είναι η κύρια αγροτική απασχόληση το μήνα αυτό.
  • Σταυρίτης, από τη μεγάλη εορτή της Ύψωσης του Τιμίου Σταυρού στις 14 Σεπτεμβρίου.

 

 

 

Photo: winefest-dafnes.gr

 

 

 

Παροιμίες για το μήνα Σεπτέμβριο

  • Αν ίσως βρέξει ο Τρυγητής, χαρά στον τυροκόμο.
  • Σεπτέμβρη στάρι σπείρε και σε πανηγύρι σύρε.
  • Σεπτέμβρης πρώτα κρύα, τρέχει, ανοίγει τα σχολεία.
  • Το Σεπτέμβρη τα σταφύλια, τον Οκτώβρη τα κουδούνια.
  • Τον Τρυγητή τ’ αμπελουργού, πάνε χαλάλι οι κόποι.
  • Του Σεπτέμβρη οι βροχές, πολλά κακά μας φέρνουν.

 

 

Εορτολόγιο Σεπτεμβρίου

1 Σεπτεμβρίου:  Αδαμάντιος, Αδαμαντία, Αθηνά, Αντιγόνη, Ασπασία, Αφροδίτη, Διαμαντής, Διαμάντω, Δωδώνη, Ελπινίκη, Ερασμία, Ερατώ, Ευτέρπη, Θαλής, Θάλεια, Θεανώ, Θεονύμφη, Καλλιρρόη, Καλλίστη, Κλειώ, Κλεονίκη, Κλεοπάτρα, Κοραλία, Μαντώ, Μαργαρίτα, Μαριάνθη, Μελέτιος, Μελπομένη, Μόσχω, Ουρανία, Πανδώρα, Πηνελόπη, Πολύμνια, Πολυνίκη, Σαπφώ, Συμεών, Τερψιχόρη, Χάιδω, Χαρίκλεια.

3 Σεπτεμβρίου:  Άνθιμος, Πολύδωρος, Φοίβος, Φοίβη.

4 Σεπτεμβρίου:  Ερμιόνη, Μωυσής.

5 Σεπτεμβρίου:  Ζαχαρίας, Ζαχαρούλα.

7 Σεπτεμβρίου:  Κασσιανή, Σώζων.

9 Σεπτεμβρίου:  Ιωακείμ.

10 Σεπτεμβρίου:  Έραστος, Εράστη, Μητροδώρα, Πουλχερία.

11 Σεπτεμβρίου:  Ευανθία.

13 Σεπτεμβρίου:  Αριστείδης, Κορνήλιος, Κορνηλία.

14 Σεπτεμβρίου:  Σταύρος, Σταυρούλα.

15 Σεπτεμβρίου:  Βησσαρίων, Νικήτας.

16 Σεπτεμβρίου:  Ευφημία.

17 Σεπτεμβρίου:  Αγάπη, Ελπίδα, Πίστη, Σόνια, Σοφία.

18 Σεπτεμβρίου:  Αριάδνη.

20 Σεπτεμβρίου:  Ευστάθιος, Ευσταθία, Σαμουήλ.

21 Σεπτεμβρίου:  ‘Ιωνας.

22 Σεπτεμβρίου:  Φωκάς.

23 Σεπτεμβρίου:  Ξανθίππη, Ξάνθιππος, Πολυξένη.

24 Σεπτεμβρίου:  Θέκλα, Μυρσίνη, Μυρτώ, Περσεφόνη, Πέρσης.

25 Σεπτεμβρίου:  Ευφροσύνη.

27 Σεπτεμβρίου:  Ζήνων.

29 Σεπτεμβρίου:  Κυριάκος.

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: